Реферат - дзейнасць Ордэна езуітаў на беларускіх землях у XVI–XIX стст.- БГУ

ЗМЕСТ

 УВОДЗІНЫ 3
РАЗДЗЕЛ 1 УЗНІКНЕННЕ ОРДЭНА ЕЗУІТАЎ: ПЕРШЫЯ КРОКІ, АСНОЎНЫЯ НАПРАМКІ ДЗЕЙНАСЦІ 4
РАЗДЗЕЛ 2 АДУКАЦЫЙНАЯ І ВЫХАВАЎЧАЯ ДЗЕЙНАСЦЬ ОРДЭНА ЕЗУІТАЎ НА БЕЛАРУСКІХ ЗЕМЛЯХ 7
РАЗДЗЕЛ 3 ГІСТАРЫЯГРАФІЧНЫЯ ДАСЛЕДАВАННІ 12
ЗАКЛЮЧЭННЕ 13
СПІС ВЫКАРЫСТАНЫХ КРЫНІЦ 14

 
УВОДЗІНЫ

 Нашай краіне спрадвечна наканаваны складаны, але і цікавы гістарычны лёс – яе геапалітычнае становішча садзейнічала таму, што не адна з’ява еўрапейскай гісторыі і культуры не праходзіла міма яе. Не магла абмінуць Беларусь і такая значная падзея, як Рэфармацыя – магутны грамадскі, рэлігійны, гістарычны рух у Еўропе, які змяніў свядомасць еўрапейца, даў яму новыя прасторавыя арыенціры. Але каталіцкая царква, натуральна, не магла пагадзіцца са стратай вялікай колькасці вернікаў і рабіла розныя захады для вяртання “ерэтыкоў” у лона царквы. Адным з самых дзейсных метадаў стала дзейнасць таварыства Icуса (Societas Jesu) ці ордэна езуітаў.
Напэўна, гэта самы магутны, уплывовы і велічны ордэн каталіцкай царквы, які выклікаў у сучаснікаў і даследчыкаў калейдаскоп эмоцый – ад захаплення, павагі і хвалы да агіды, страху і варожасці. Ні адзін манаскі ордэн не выяўляў такой актыўнасці і выкрутлівасці, не атрымліваў такой моцнай падтрымкі і такога ж моцнага адпору з боку правячых колаў, як ордэн езуітаў.
Сёння слова “езуіт” вядома не столькі у рамках вызначэння каталіцкага законніка, сколькі ў якасці хітраватага і няшчырага чалавека. Нават у сучасных тлумачальных слоўніках можна прачытаць наступныя вызначэнні: “Езуіцтва – крывадушнаць, двудушнасць, беспрынцыповасць у выбары сродкаў для дасягнення сваіх мэтаў. Такога езуіцтва ад яго ніхто не чакаў” [1]. У пераносным сэнсе езуіт вызначаецца як “хітры, двудушны, падступны чалавек” і ў слоўніку Ожагава [2]. У савецкай гістарыяграфіі езуітаў разглядалі выключна ў якасці “орудия полонизации” беларускага насельніцтва. Іх абазначалі нейкай рэакцыйнай групоўкай, асацыявалі з цемрашальствам, небяспекай, злачынствамі. Шмат вядома з навуковых даследаванняў і мастацкай літаратуры савецкіх часоў пра іх жорсткія метады вяртання да каталіцкай веры, шпіянаж, “дапамогу эксплуататарам”.
Нельга сказаць, што ўсё гэта не адпавядае рэчаіснасці, але інфармацыя падавалася вельмі тэндэнцыйна і на самой справе езуіты зрабілі і шмат карыснага.